Từ áp suất dầu đến sức nâng hàng tấn

[XeNang7777]

Bơm thủy lực xe nâng dầu là bộ phận tạo dòng dầu và áp suất cần thiết để hệ thống thủy lực thực hiện các thao tác nâng, hạ và nghiêng càng. Khi bơm yếu hoặc hệ thống thủy lực gặp vấn đề, xe nâng dầu có thể nâng chậm, yếu lực hoặc không đạt chiều cao nâng như bình thường.

Một chiếc xe nâng dầu có thể nâng hàng từ vài trăm kilôgam đến nhiều tấn nhờ sự phối hợp của động cơ, bơm thủy lực, van chia dầu, xi lanh, mast và càng nâng. Trong đó, bơm thủy lực giữ vai trò đưa dầu thủy lực đến các cơ cấu chấp hành để tạo lực nâng.

Vậy bơm thủy lực xe nâng là gì, hoạt động như thế nào và khi bơm có vấn đề thì xe sẽ xuất hiện dấu hiệu gì?

I. Bơm thủy lực xe nâng dầu là gì?​

Bơm thủy lực xe nâng dầu là bộ phận có nhiệm vụ hút dầu thủy lực từ thùng dầu và tạo dòng dầu có áp suất/lưu lượng phù hợp để cung cấp cho hệ thống thủy lực.

Có thể hình dung đơn giản:

Động cơ → bơm thủy lực → van điều khiển → xi lanh → mast/càng nâng

Khi người lái tác động vào cần điều khiển, hệ thống sẽ phân phối dầu đến các xi lanh tương ứng để thực hiện thao tác nâng, hạ hoặc nghiêng mast.

Toyota cũng mô tả dầu thủy lực là môi chất truyền năng lượng trong hệ thống thủy lực của xe nâng; nếu mức dầu không đủ, khả năng nâng và điều khiển có thể bị suy giảm.

Trên một số thiết kế xe nâng, bơm thủy lực có thể được thiết kế với khả năng thay đổi lưu lượng để đáp ứng nhu cầu của hệ thống nâng. Linde cho biết một số xe nâng sử dụng bơm biến thiên cho hệ thống thủy lực làm việc, chỉ cung cấp lượng dầu cần thiết theo nhu cầu.

II. Bơm thủy lực có nhiệm vụ gì trên xe nâng dầu?​

Nhiệm vụ chính của bơm là tạo dòng dầu để truyền năng lượng đến hệ thống thủy lực.

Khi xe nâng dầu hoạt động:

1. Động cơ cung cấp công suất cho hệ thống.
2. Bơm thủy lực hút dầu từ thùng chứa.
3. Bơm tạo dòng dầu và đưa dầu vào đường ống.
4. Van chia dầu điều khiển hướng dòng dầu.
5. Dầu đi đến xi lanh nâng hoặc xi lanh nghiêng.
6. Xi lanh tạo chuyển động cơ học.
7. Mast và càng nâng thực hiện thao tác nâng, hạ hoặc nghiêng hàng.

Nhờ nguyên lý này, người lái không cần trực tiếp dùng sức để nâng hàng. Hệ thống thủy lực đảm nhận phần lớn công việc tạo lực.

III. Cấu tạo cơ bản của hệ thống bơm thủy lực​

Tùy model xe nâng dầu, cấu tạo thực tế có thể khác nhau. Tuy nhiên, một hệ thống thủy lực thường có các thành phần chính:

1. Bơm thủy lực​

Đây là bộ phận tạo dòng dầu cho hệ thống. Bơm có thể sử dụng nhiều kiểu kết cấu khác nhau tùy thiết kế của xe.

2. Thùng dầu thủy lực​

Có nhiệm vụ chứa dầu và cung cấp dầu cho bơm.

3. Lọc dầu​

Giúp loại bỏ các tạp chất trong dầu, hạn chế bụi bẩn và các hạt kim loại đi vào những bộ phận thủy lực có độ chính xác cao. Linde cũng nhấn mạnh chất lượng và độ sạch của dầu là yếu tố quan trọng đối với hoạt động của hệ thống thủy lực.

4. Van chia dầu​

Van điều khiển hướng và lưu lượng dầu đến từng cơ cấu. Khi người lái nâng càng, van sẽ phân phối dầu đến mạch nâng; khi nghiêng mast, dòng dầu được đưa đến xi lanh nghiêng.

5. Xi lanh thủy lực​

Xi lanh biến năng lượng của dầu thủy lực thành chuyển động cơ học để nâng hoặc nghiêng.

6. Đường ống và ống thủy lực​

Đưa dầu từ bơm đến van, xi lanh và quay trở lại hệ thống.

IV. Bơm thủy lực hoạt động như thế nào?​

Hãy lấy thao tác nâng càng làm ví dụ.

Khi người lái kéo cần nâng, van điều khiển mở đường dầu đến xi lanh nâng. Bơm cung cấp dòng dầu vào mạch thủy lực.

Dầu tác động lên piston bên trong xi lanh. Piston di chuyển và thông qua cơ cấu mast, xích nâng sẽ đưa càng lên cao.

Khi người lái chuyển sang thao tác hạ, van thay đổi hướng dòng dầu để dầu từ xi lanh trở về mạch phù hợp, giúp càng hạ xuống.

Do đó, bơm thủy lực không trực tiếp “kéo càng lên”. Nó tạo dòng dầu và điều kiện áp suất để xi lanh cùng cơ cấu nâng thực hiện công việc.

Đây cũng là lý do không thể đánh giá sức nâng chỉ dựa vào riêng bơm. Bơm, van, xi lanh, dầu thủy lực, mast, xích và các bộ phận liên quan phải hoạt động đồng bộ.

V. Bơm thủy lực yếu, xe nâng dầu sẽ có dấu hiệu gì?​

Khi bơm hoặc hệ thống thủy lực gặp vấn đề, xe nâng dầu có thể xuất hiện một số biểu hiện:

Càng nâng chậm​

Thời gian nâng hàng lâu hơn bình thường dù động cơ vẫn hoạt động ổn định.

Nâng yếu​

Xe vẫn nâng được hàng nhẹ nhưng gặp khó khăn khi nâng tải lớn.

Không đạt chiều cao nâng​

Càng có thể không lên đến vị trí mong muốn hoặc hoạt động không ổn định.

Tiếng ồn bất thường​

Bơm hoặc hệ thống thủy lực có thể phát ra tiếng kêu khác thường nếu có vấn đề về dầu, đường hút hoặc bản thân bơm.

Xe nâng hoạt động không ổn định​

Các thao tác nâng, hạ hoặc nghiêng mast có thể không còn mượt như trước.

Tuy nhiên, không phải cứ xe nâng dầu nâng yếu là bơm thủy lực hỏng. Mức dầu thấp, dầu không phù hợp, lọc bị tắc, van chia dầu gặp vấn đề hoặc xi lanh bị rò rỉ cũng có thể gây hiện tượng tương tự.

VI. Vì sao bơm thủy lực xe nâng dầu bị yếu?​

Một số nguyên nhân thường được kiểm tra gồm:

Dầu thủy lực không đủ:
Khi lượng dầu không đáp ứng yêu cầu, hệ thống có thể không tạo được khả năng làm việc như bình thường. Toyota lưu ý mức dầu thủy lực không phù hợp có thể làm giảm khả năng nâng và điều khiển.

Dầu bị bẩn hoặc xuống cấp:
Tạp chất trong dầu có thể ảnh hưởng đến các bộ phận thủy lực.

Lọc dầu bị tắc:
Lưu lượng dầu vào hệ thống có thể bị ảnh hưởng.

Rò rỉ dầu:
Ống thủy lực, phớt hoặc các vị trí kết nối bị rò rỉ có thể làm hệ thống mất dầu.

Bơm bị mòn:
Sau thời gian dài làm việc, các chi tiết bên trong bơm có thể bị mài mòn, khiến hiệu suất giảm.

Van chia dầu gặp vấn đề:
Dòng dầu không được điều khiển đúng có thể khiến xe nâng chậm hoặc yếu.

VII. Bảo dưỡng bơm thủy lực xe nâng dầu cần chú ý gì?​

Để hệ thống thủy lực làm việc ổn định, không nên chỉ kiểm tra riêng bơm mà cần theo dõi toàn bộ mạch thủy lực.

Một số việc cần thực hiện gồm:

• Kiểm tra mức dầu thủy lực.
• Kiểm tra tình trạng dầu.
• Kiểm tra lọc dầu.
• Quan sát rò rỉ ở đường ống và đầu nối.
• Kiểm tra tiếng ồn bất thường.
• Kiểm tra tốc độ nâng và hạ.
• Theo dõi tình trạng phớt ben và xi lanh.
• Thay dầu, lọc theo lịch bảo dưỡng của nhà sản xuất.

Linde cũng đưa kiểm tra mức dầu thủy lực và kiểm tra rò rỉ vào danh sách kiểm tra trước khi vận hành xe nâng.

VIII. Có nên thay bơm thủy lực khi xe nâng nâng yếu?​

Không nên thay bơm ngay khi xe có hiện tượng nâng yếu.

Trước tiên cần kiểm tra theo trình tự:

Dầu → lọc → đường ống → van chia dầu → xi lanh → áp suất hệ thống → bơm thủy lực.

Nếu bơm thực sự bị mòn hoặc không còn đáp ứng thông số kỹ thuật, kỹ thuật viên mới có thể đánh giá phương án sửa chữa hoặc thay thế.

Đặc biệt với xe nâng Nhật bãi, việc kiểm tra thực tế rất quan trọng vì cùng một model nhưng tình trạng bơm, dầu, van và xi lanh có thể khác nhau tùy lịch sử sử dụng và bảo dưỡng.

IX. Khi nào cần kiểm tra bơm thủy lực xe nâng?​

Nếu xe nâng dầu xuất hiện một trong các dấu hiệu sau, nên kiểm tra hệ thống thủy lực:

• Nâng hàng chậm hơn trước.
• Nâng tải nhẹ vẫn yếu.
• Càng tự tụt hoặc giữ tải không ổn định.
• Mast rung khi nâng.
• Có tiếng kêu bất thường.
• Dầu thủy lực bị rò rỉ.
• Dầu nhanh bẩn hoặc có dấu hiệu bất thường.

Không nên tiếp tục vận hành với tải vượt khả năng của xe để “thử xem bơm còn khỏe không”. Việc kiểm tra áp suất và tình trạng hệ thống nên được thực hiện bởi kỹ thuật viên với thiết bị phù hợp.

X. Sửa chữa bơm thủy lực xe nâng dầu ở đâu?​

CÔNG TY TNHH SX TM DV XE NÂNG 7777 chuyên phân phối xe nâng Nhật Bản, phụ tùng và dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng xe nâng.
Đối với các trường hợp xe nâng dầu nâng yếu, nâng chậm, rò rỉ dầu hoặc nghi ngờ bơm thủy lực gặp vấn đề, kỹ thuật viên có thể kiểm tra tổng thể hệ thống trước khi đưa ra phương án sửa chữa hoặc thay thế.

Hotline: 096 732 7777 - 097 884 9988
Email: [email protected]
Văn phòng: 746 Lê Đức Anh, Phường Bình Tân, TP.HCM
Showroom: 736–738 Lê Đức Anh, Phường Bình Tân, TP.HCM
Xe Nâng 7777